Informacje
Białowieski Park Narodowy leży na terenie polskiej (zachodniej) części Puszczy Białowieskiej (wschodnia jej część znajduje się w granicach Białorusi). Na terenie Puszczy przeważają lasy liściaste (szacuje się je na 2/3 powierzchni Puszczy Białowieskiej) które rosną w miejscach zalewanych i podmokłych. Na bardziej suchych terenach rosną bory świerkowe i sosnowe i mieszane. Ilość flory Białowieskiego Parku Narodowego szacuje się 1000 gatunków roślin w tym między innymi okazy tak zadnich roślin jak: fiołek bagienny, kosaciec syberyjski, pełnik europejski. Do zabytkowych drzew należą m.in. „Dąb Jagiełły”.
Drzewa w Puszczy białowieskiej: powyżej 50 m wysokości, rosną świerki, nieco niższe - 40 m są dęby, lipy i klony. Najniższe bo tylko o wysokości 20 m są graby.
W 25 % masy ogólnej Białowieskiego Park Narodowego występuje martwe drewno. Rozwijają się w nim zagrożone wyginięciem mikroorganizmy – grzyby, bakterie i bezkręgowce z których wiele nigdzie indziej nie występuje.
Na terenie Puszczy Białowieskiej żyje niemal 12.000 gatunków różnych zwierząt, wśród których najwięcej jest bezkręgowców. Są też tu ptaki, gady oraz płazy. Spośród fauny Puszczy Białowieskiej szczególnie jest znany żubr, który urósł do rangi symbolu Puszczy białowieskiej. W XIX w. to właśnie tutaj (oraz na Kaukazie) te zwierzęta przetrwały. Wyginęły w początkach XX wieku. W związku z tym sprowadzono okazy z ogrodów zoologicznych. Dzięki temu dzisiaj w Puszczy Białowieskiej znajduje się ok. 750 żubrów w tym po stronie polskiej 440 okazów tych zwierząt. 3000 żubrów na świecie wywodzi się z hodowli w Puszczy Białowieskiej.
To właśnie Rezerwat Pokazowy żubrów jest jednym z najczęściej zwiedzanych obiektów Puszczy Białowieskiej, podobnie jak Muzeum Przyrodnicze. Łączna powierzchnia Puszczy wynosi - 105,02 km², w czym ochrony ścisłej - 47 km² ; częściowej - 48,47 km²; krajobrazu - 9,08 km². Otulina parku wynosi 32,24 km² . Łącznie Białowieski park Narodowy odwiedza 150.000 turystów.
Białowieski Park Narodowy i szerzej Puszcza Białowieska - stanowią niewątpliwie unikalny zabytek przyrody na skalę nie tylko polską ale i światową. Jego ochrona należy do światowego dziedzictwa przyrodniczego. Na sesji UNESCO w 1979 r, została wpisana na listę światowego dziedzictwa przyrody. Stąd też konieczność wzmożonej ochrony tych unikalnych terenów.
Białystok -historia
Białystok jest stolicą województwa podlaskiego. Sam dla siebie jest grodzkim powiatem Białystok. Ma swoisty charakter miasta wielokulturowego. Położone jest w makroregionie Niziny Podlaskiej.
Prawa miejskie otrzymał Białystok w 1691 r. Wtedy znajdował się w granicach Rzeczypospolitej Obojga Narodów, w r. 1795 znalazł się w granicach pruskiego zaboru („Nowe Prusy Wschodnie”). W 1807 r. jako stolica okręgu białostockiego przeszedł pod rosyjskie panowanie. Ten stan rzeczy trwał do 1918 r. kiedy to Polska odzyskała niepodległość i Białystok stał się miastem wojewódzkim – stolicą województwa. W 1920 r. w Białymstoku po zajęciu go przez Armię Czerwoną Białystok został siedzibą tzw. Polskiego Komitetu Rewolucyjnego. Z kolei we IX 1939 r. został zajęty przez wojska niemieckie, by kilka dni później wkroczyła do niego Armia Czerwona. W Białymstoku „Zgromadzenie Ludowe Zachodniej Białorusi” uchwaliło przyłączenie do ZSRR. Lecz już w VI 1941 r. miasto zostało zajęte przez niemiecki Wehrmacht i włączone jako stolica Bezirk Białystok do Rzeszy Niemieckiej. Okupacja hitlerowska przyniosła miastu ofiary w liczbie 60 tys. masowe egzekucje w Nowosiółkach, Banieczkach; Grabówce; w l. 1941-43 istniało tu getto żydowskie w VIII 1943 r. powstała Żydowska Organizacja Bojowa istniał tez obóz dla jeńców radzieckich oraz w okolicy działały oddziały partyzanckie polskie i radzieckie. Miasto zostało we trakcie działań wojennych zniszczone w 75 %. W 1945 r. został „zwrócony” Polsce przez ZSRR. Obecnie jest stolicą województwa podlaskiego.
Centrum miasta stanowi rynek Kościuszkowski odbudowany po II wojnie światowej., ma rozplanowanie które łączy cechy rozwoju samorzutnego (pierzeja południowa, lejkowate rozszerzenie placu przed kościołem) i miasta zbudowanego na tzw. Prawie magdeburskim (pierzeja zachodnia i północna). Zespół pałacowy Branickich został wzniesiony w miejscu XVI wiecznej rezydencji Wiesiołowskich, której mury zachowały się w centralnej części budowli. Rozbudowany został na pocz. XVII w. ponownie w l. 1691-97 według projektu Tylmana z Gameren. W czasie I wojny światowej mieścił się w pałacu szpital wojenny niemiecki, w okresie międzywojennym – Urząd Wojewódzki. Pałac po zniszczeniach wojennych został odbudowany w l. 1945-62. Obecnie mieści się w nim Akademia Medyczna. Z kolei Pałac Branickich z 1771 r. spalony w 1944 r. został odbudowany w 1952 r.
Białystok – zabytki
Cerkiew katedralna pw. św. Mikołaja cudotwórcy, klasycystyczna został wybudowana w latach 1843-46 na planie krzyża greckiego z centralna kopułą i wieżą dzwonnicą. Wewnątrz świątyni znajdują się freski 1910 r. w ikonostasie – ikony z 1844 r. miejskie kamienice – z końca XIX w. przy ul. Lipowej Kościół pw. Chrystusa króla i św. Rocha z lat 1926-47 został zbudowany wg projektu Oskara Sosnowskiego na planie ośmioboku zbliżonego do gwiazdy, z wieżą o wysokości 83 m. Wewnątrz w kaplicy św. Rocha znajduje się obraz pędzla sylwestra augusta Mirysa z przełomu XVII i XVIII w. Budynek dworca
PKP – został wzniesiony w 1862 r. przy kolei warszawsko – petersburskiej.
Park miejski Planty został założony w latach 30. XX wieku z inicjatywy wojewody Kościałkowskiego wg projektu St. Gralli. Od wschodu do Plant przylega Park stary założony w 1895 r. wg projektu Kronenberga, na miejscu osuszonego wielkiego stawu pałacowego. Od strony południowo-zachodniej Planty łącza się z parkiem leśnym Zwierzyniec.
Park Zwierzyniecki – w czasach Branickich w tym miejscu był zwierzyniec dworski, zaś obecnie w jego południowo-zachodniej części urządzono rezerwat przyrodniczy. W 1895 r. została zbudowana linia tramwajowa łącząca dworzec kolejowy z o grodem „rozkosz”. W l. 30. XX w. postawiono tu pomnik żołnierzy 42 pułku piechoty poległych w walkach z bolszewikami, dalej zaś głaz upamiętniający przelot pilota Henryka Skarżyńskiego nad Oceanem Atlantyckim w 1932 r. przeniesiony tu ok. 1973 r. W 1933 r. wzniesiono tu tez obelisk w kształcie równoramiennego krzyża - pomnik poświęcony Nieznanemu Żołnierzowi. W sąsiedztwie zwierzyńca stoi Filharmonia Białostocka wzniesiona w II poł. Lat 60 XX w, wg projektu arch. Krystyny Drewnowskiej.
Rynek sienny – to targowisko miejskie funkcjonowało przez ok. 100 lat – od 1870 r. do końca lat 60 . XX w. Obecnie przez teren rynku przebiega ul. Legionowa, zaś jego cześć zajmuje pawilon „sienny rynek”. Przy ul. Pięknej stoi budynek dawnej synagogi Bożnicy Piaskowej z l. 1893-95. Kaplica pw. św. Marii Magdaleny z 1758 r. została przebudowana w XIX w. kiedy to do rotundy dobudowano od południa prezbiterium zaś od północy przedsionek. Kościół pod wezwaniem Chrystusa Zbawiciela został zbudowany na wysokim stoczku wg projektu architekta Michała Pałasza i nawiązuje do rozebranego przez ‘sowietów ok. 1950 r. kościoła klasztornego bazylianów w Berezweczu na Białorusi.